Kaçak katlar kentsel dönüşümü zorlaştırıyor

İstanbul'da eski binalara sonradan eklenen ruhsata aykırı katlar, yapıların taşıyıcı sistemine ek yük bindirerek güvenlik riski oluşturuyor. Bu durum, kentsel dönüşüm çalışmalarının önünde de ciddi bir engel olarak görülüyor. Mülk sahiplerinin olası bir dönüşümde daire metrekarelerinin küçülmesini istememesi ise süreci daha da karmaşık hale getiriyor.

Yeni Şafak'ta yayınlanan habere göre, megakentteki eski binalardaki kaçak yapılaşma, kentsel dönüşümün önündeki en büyük sorunlardan biri olarak öne çıkıyor. Maltepe'de çöken ve 5 kişinin hayatını kaybettiği bina, bu sorunu yeniden gündeme taşıdı. Çöken binada kaçak katların bulunması ve tedbir amacıyla çevrede boşaltılan binalarda da kaçak katların tespit edilmesi, yapı güvenliği konusundaki endişeleri artırdı.

Binalar, kat sayısı ve taşıyacağı yük hesaplanarak projelendiriliyor. Sonradan eklenen kaçak katlar ise taşıyıcı sisteme ilave yük getiriyor. İnşaat Mühendisi Mustafa Bozyiğit, bir binanın kolon ve kirişlerinin boyutu, demir miktarı ve beton sınıfının taşıyacağı yüke göre belirlendiğini, sonradan yapılan katın ilk projeye ek yük getirdiğini belirtti. Özellikle 2000 yılından önce inşa edilen binaların ayrıntılı incelenmesi gerektiğini ifade eden Bozyiğit, beton kalitesinin karot numuneleriyle, taşıyıcı sistemin ise teknik incelemeler ve performans analiziyle değerlendirilmesi gerektiğini, sonuçlara göre güçlendirme ya da yıkım kararı alınması gerektiğini söyledi.

Ruhsata aykırı yapılaşma, kentsel dönüşümü de zorlaştırıyor. Bozyiğit, eski binanın kaçak katla ya da ruhsata aykırı biçimde büyük yapılması durumunda yeni imar durumuna göre aynı büyüklükte ve kat sayısında yeniden inşa edilemeyebileceğini, bunun da dönüşüme geçişi zorlaştırdığını dile getirdi. Maltepe'de çöken binanın bulunduğu sokakta yaşayan Mehmet Ayas da bölgedeki kaçak yapılaşma nedeniyle kat maliklerinin kentsel dönüşüme yanaşmadığını aktardı. Ayas, birçok eski binada benzer sorunların bulunduğunu, kaçak katlarla büyüyen dairelerin mevcut imar koşullarında aynı metrekarede yapılamadığını ve insanların daha küçük daire almak istemediklerini ifade etti.

Ruhsata aykırı yapılaşmayla mücadele için yasal düzenlemeler bulunuyor. 3194 Sayılı İmar Kanunu'nun 32'nci maddesi kapsamında, ruhsata aykırı yapıların 30 gün içinde mevzuata uygun hale getirilmemesi durumunda yıkım kararı alınabiliyor. Kanunun 42'nci maddesi ise aykırı yapılaşma nedeniyle mülk sahipleri ve müteahhitlere idari para cezası öngörüyor.

TürkAta Haber Ajansı